BOKU, 2-noyabr. /“Dunyo” AA/. Taniqli ozarbayjonlik siyosatshunos va tahlilchi, “Janubiy Kavkaz” siyosatshunoslar klubi rahbari Ilgar Velizade “Dunyo” axborot agentligiga bergan intervyusida AQSh davlat kotibi Marko Rubioning O‘zbekistonga tashrifi haqida fikr bildirdi.

– AQSh Davlat kotibi Marko Rubioning Samarqandga tashrifi Vashingtonning investitsiyalar, sanoat kooperatsiyasi va mintaqaviy xavfsizlikka alohida e’tibor qaratgan holda O‘zbekiston bilan munosabatlarni mustahkamlashga intilishini ko‘rsatdi.

Energetika, aviatsiya, tog‘-kon sanoati, transport, raqamlashtirish va moliya sohalarida 12 milliard dollarlik kelishuvlar asosiy natijalardan biri bo‘ldi. Biroq, hamkorlikni yanada rivojlantirish kelishuvlarni amalga oshirish, moliyalashtirish va biznesning ishtirokiga bog‘liq bo‘ladi.

AQShning O‘zbekistonga qiziqishi nafaqat uning iqtisodiy salohiyati, balki Markaziy Osiyodagi strategik o‘rni bilan ham bog‘liq. Vashington nafaqat Afg‘oniston bilan bog‘liq masalalarga, balki savdo yo‘nalishlari, energetika va muhim minerallarga tobora ko‘proq e’tibor qaratib, mintaqaviy iqtisodiy jarayonlarda ishtirokini kengaytirishga intilmoqda.

Donald Tramp ma’muriyati davrida ikki tomonlama munosabatlarda aniq tijorat loyihalariga e’tibor kuchaydi. 

Ma’lumotlarga ko‘ra, o‘zaro savdo hajmi 2017-yildagi 215 million dollardan 2025-yilda qariyb 1 milliard dollargacha oshgan. 2026-yilning yanvar–avgust oylarida bu ko‘rsatkich 810,4 million dollarga yetdi va sentyabr oyi boshida O‘zbekistonda Amerika kapitali ishtirokidagi 377 ta korxona faoliyat yuritdi.

Energetika, tog‘-kon sanoati va infratuzilma loyihalarini qo‘llab-quvvatlashga qodir bo‘lgan Amerikaning EXIM va DFC moliya institutlari hamkorlikni rivojlantirishda muhim rol o‘ynaydi. Muhim minerallar sohasidagi hamkorlik alohida qiziqish uyg‘otadi: AQSh yetkazib berishni diversifikatsiya qilishga, O‘zbekiston esa xomashyoni qayta ishlash va o‘z sanoatini rivojlantirishga intilmoqda.

Transport yo‘nalishlari, Kaspiy dengizi orqali o‘tuvchi O‘rta yo‘lak va Janubiy Osiyo yo‘llarini rivojlantirish shu yo‘nalish bilan bog‘liq. Ularning kengayishi O‘zbekistonga tranzit yo‘nalishlarini diversifikatsiya qilish, Amerika kompaniyalariga esa mintaqaviy bozorlarda ishlash uchun qo‘shimcha imkoniyatlar yaratish imkonini beradi.

Shu bilan birga, Vashington bilan yaqinlashish Toshkentning ko‘p vektorli tashqi siyosatdan voz kechishini anglatmaydi. Rubioning AQSh boshqa davlatlar bilan hamkorlikni to‘xtatishni talab qilmasligi haqidagi bayonoti Vashington Amerika biznesining raqobatbardosh takliflari orqali o‘z mavqeini mustahkamlashga umid qilayotgan yondashuvni aks ettiradi.

Tomonlar iqtisodiyotdan tashqari xavfsizlik sohasida ham hamkorlikni rivojlantirmoqda. 19-oktyabr kuni bo‘lib o‘tgan Kengaytirilgan strategik sheriklik muloqotining birinchi yig‘ilishida terrorizm, ekstremizm, narkotrafik va noqonuniy migratsiyaga qarshi kurash masalalari muhokama qilindi.