МАДРИД, 25 август. /“Дунё” АА/. Испаниядаги Умум-Европа иттифоқи президенти, профессор Карлос Уриарте Санчес “Дунё” ААга Озарбайжон Президенти Илҳом Алиевнинг 23–24 август кунлари Ўзбекистонга амалга оширган давлат ташрифи якунлари юзасидан ўз фикр-мулоҳазаларини билдирди:

– Озарбайжон Президенти Илҳом Алиевнинг Ўзбекистонга давлат ташрифи ва Олий давлатлараро кенгашнинг учинчи йиғилиши икки мамлакат муносабатлари ривожида муҳим воқеа бўлди. Олий даражадаги музокаралар ўзаро юксак ишонч, сиёсий яқинлик ҳамда стратегик шериклик ва иттифоқчиликни янада мустаҳкамлади.

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевнинг мамлакатнинг халқаро нуфузини мустаҳкамлаш, стратегик шериклар доирасини кенгайтириш ва эришилган сиёсий келишувларни аниқ амалий натижаларга айлантиришга қаратилган изчил ва узоқни кўзлаган сиёсати алоҳида эътиборга лойиқ. Айнан шундай ёндашув Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги муносабатларни сифат жиҳатидан янги босқичга олиб чиқиш имконини берди.

Ташрифнинг энг муҳим натижаларидан бири Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасида Абадий дўстлик тўғрисидаги шартноманинг имзолангани бўлди. Мазкур ҳужжат тарихий аҳамиятга эга бўлиб, икки қардош халқ ўртасидаги алоҳида муносабатлар рамзидир. У ўзаро ҳурмат, ишонч ва узоқ муддатли ҳамкорликка интилишни мустаҳкамлаб, стратегик шериклик ва иттифоқчиликни янада ривожлантириш учун мустаҳкам пойдевор яратади.

Президент Шавкат Мирзиёев шерикликнинг энг муҳим кўрсаткичи нафақат сиёсий баёнотлар, балки аниқ, кўзга кўринадиган ишлар эканини таъкидлади. Эришилган келишувлар ушбу тамойилга тўла мос келади. Сўнгги беш йилда икки мамлакат ўртасидаги савдо ҳажми уч баравар ортди. Шу билан бирга, 2030 йилга бориб ўзаро товар айирбошлаш ҳажмини 1 миллиард долларга етказишдек юксак мақсад белгиланган. Унга эришиш учун аниқ амалий чора-тадбирларни ўз ичига олган махсус дастур қабул қилинмоқда.

Инвестиция ва ишлаб чиқариш соҳаларидаги ҳамкорликни кенгайтириш, айниқса, муҳим. Ҳозирги кунда энергетика, кимё ва кон-металлургия саноати, тўқимачилик, қишлоқ хўжалиги, шаҳарсозлик ва бошқа йўналишларда янги лойиҳалар амалга оширилмоқда. Қўшма инвестиция компанияси маблағларини фаол жалб этиш янги ташаббусларни қўллаб-қувватлаш ва ўзаро бизнесни кенгайтиришга хизмат қилади.

Транспорт соҳасидаги ўзаро боғлиқликни кучайтириш ва Ўрта йўлакни биргаликда ривожлантириш тўғрисидаги келишув стратегик аҳамиятга эга. Халқаро савдо ҳажми ўсиб, логистика йўналишлари ўзгариб бораётган бир шароитда Ўзбекистон ва Озарбайжоннинг ушбу соҳадаги ҳамкорлиги ташқи иқтисодий алоқаларни кенгайтириш, транзит салоҳиятини ошириш ҳамда минтақавий транспорт жараёнларида икки давлатнинг ролини мустаҳкамлаш учун кенг имкониятлар очади.

Гуманитар ҳамкорлик ҳам муҳим йўналишдир. Икки мамлакат етакчилари маданият, таълим, ёшлар сиёсати ва спорт соҳаларида фаол алмашинувларни давом эттиришга келишиб олди. Низомий Ганжавий номидаги Миллий педагогика университетининг янги биноси очилиши ва Янги Тошкентда “Озарбайжон” боғининг барпо этилиши яқин гуманитар алоқаларнинг ёрқин тимсолидир.

“Низомий Ганжавий ва Алишер Навоий ўртасидаги адабий кўприк” номли қўшма кинолента яратиш ташаббуси алоҳида диққатга сазовор. Бу буюк мутафаккирларнинг ижодий мероси икки халқнинг маданий анъаналарини бирлаштиради. Бундай лойиҳалар маънавий яқинликни мустаҳкамлашда ва ёш авлодни умумий тарихий-маданий қадриятлар билан таништиришда катта аҳамиятга эга.

Таълим соҳасидаги ҳамкорлик ҳам муҳим йўналишга айланмоқда. Озарбайжонда етакчи олий таълим муассасалари ректорларининг иккинчи форуми ўтказилиши олий билим юртлари ўртасида тўғридан-тўғри алоқалар ўрнатиш, тажриба алмашиш, қўшма таълим дастурларини амалга ошириш ва академик ҳамкорликни ривожлантириш учун қўшимча имкониятлар яратади.

Спорт соҳасидаги ҳамкорлик ҳам истиқболли. 2027 йилда ёшлар ўртасида футбол бўйича жаҳон чемпионати ўтказилиши муносабати билан қўшма спорт, маданий ва ёшлар тадбирларини кўзда тутувчи “Икки мамлакат – бир чемпионат” кенг кўламли дастурини амалга ошириш режалаштирилган. Бу ёшлар ўртасидаги алоқаларни фаоллаштириш ва икки давлат ўртасидаги ўзаро англашувни мустаҳкамлаш имконини беради.

Давлат раҳбарларини олий давлат мукофотлари билан ўзаро тақдирлаш маросими алоҳида рамзий маънога эга бўлди. Озарбайжон Президенти Илҳом Алиевга “Олий Даражали Дўстлик” ордени, Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевга “Ҳайдар Алиев” ордени топширилди.

Ушбу мукофотларнинг топширилиши ҳар икки етакчининг дўстлик, стратегик шериклик ва иттифоқчилик муносабатларини мустаҳкамлашга қўшган шахсий ҳиссасининг юксак эътирофидир. Айниқса, “Ҳайдар Алиев” ордени Озарбайжонни ривожлантириш ва унинг халқаро мавқеини мустаҳкамлашда алоҳида роль ўйнаган атоқли давлат арбоби номи билан аталиши муҳимдир. Президент Шавкат Мирзиёев Ҳайдар Алиевнинг ўзбек ва озарбайжон халқларини яқинлаштиришга қўшган ҳиссасини чуқур ҳурмат билан қайд этди.

Ташрифнинг яна бир муҳим натижаси икки томонлама ҳужжатлар тўпламининг имзоланиши бўлди. Улар орасида пенсия таъминоти, маданият ва туризм соҳаларида ҳамкорлик тўғрисидаги битимлар, товар айирбошлаш ҳажмини 1 миллиард долларга етказиш дастури, инвестициялар ва савдо соҳасида амалий ҳаракатлар режаси, Ташқи ишлар ва Адлия вазирликлари ўртасидаги ҳамкорлик дастурлари ва бошқа ҳужжатлар бор.

Шундай қилиб, давлат ташрифи натижалари Ўзбекистон–Озарбайжон муносабатлари бугун чинакам стратегик тус олганидан далолат беради. Абадий дўстлик тўғрисидаги шартноманинг имзоланиши тарихий қадам бўлиб, эришилган иқтисодий, инвестициявий, транспорт, маданий-гуманитар келишувлар икки мамлакатни янада яқинлаштириш учун мустаҳкам замин яратади.

Бу жараёнда Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевнинг алоҳида ўрни бор. Унинг изчил ташқи сиёсати туфайли Ўзбекистон халқаро майдонда ўз мавқеини мустаҳкамламоқда, ишончли ҳамкорлар доирасини кенгайтирмоқда ва миллий иқтисодиёт учун янги ўсиш нуқталарини шакллантирмоқда. Шу билан бирга, Озарбайжон билан муносабатлар нафақат сиёсий мулоқот даражасида, балки аниқ инвестиция лойиҳалари, савдонинг ўсиши, гуманитар ташаббуслар ва ҳудудлар ўртасидаги тўғридан-тўғри алоқалар орқали ҳам ривожланмоқда.

Ишонч билан айтиш мумкинки, Ўзбекистон–Озарбайжон муносабатларининг бугунги босқичи икки давлат раҳбарларининг ўзаро ишончи ва сиёсий иродаси натижасидир. Бундай ёндашув билан Абадий дўстлик тўғрисидаги шартнома нафақат тарихий ҳужжат, балки янги қўшма ютуқлар учун асос бўлади.