ПЕКИН, 14 май. /“Дунё” АА/ АҚШ президенти Дональд Трамп Хитойга ташриф буюриб, ХХР раиси Си Цзиньпин билан икки кунлик музокаралар ўтказади, деб хабар бермоқда “Дунё” АА мухбири “CNN”га таяниб.

Бу Дональд Трампнинг 2017 йилда президентлик сайловларида ғалаба қозонганидан кейин Пекинга амалга оширган илк ташрифидир. Дастлаб сафар март ойига режалаштирилган эди, бироқ АҚШ ва Исроилнинг Эронга қарши уруши бошланганидан кейин у қолдирилди.

Бу галги музокараларнинг асосий мавзуси дунёнинг икки йирик иқтисодиёти ўртасидаги иқтисодий муносабатлар бўлади. Халқаро экспертлар ушбу ташрифдан жиддий натижалар кутмаётганини қайд этган. Ташрифнинг асосий натижаси етакчилар учрашуви ва барқарор мулоқотни сақлаб қолиш бўлиши мумкинлигини таъкидламоқда.

АҚШ раҳбарининг ташрифи шарафига фахрий қоровул саф тортди. Дональд Трамп ва Си Цзиньпин Халқ йиғинлари уйига йўл олишди, у ерда матбуот учун дастлабки баёнотларни беришди ва музокараларни бошлашди.

“Биз бир-биримизни яхши тушунамиз. Қийинчиликлар бўлди, лекин биз уларни енгиб ўтдик. Кимдир буни билмаслиги мумкин, лекин агар бизда муаммолар бўлса, уларни жуда тез ҳал қилардик. Мен сизга қўнғироқ қилдим, сиз менга қўнғироқ қилдингиз. Мен ҳаммага сиз ажойиб етакчи эканингизни айтаман”, – ­деди АҚШ президенти.

Ўз навбатида, Си Цзиньпин “Бизнинг учрашувимизни бутун дунё кузатиб бормоқда”, дея таъкидлади. ХХР раисининг сўзларига кўра, халқаро вазият нотинч бўлиб қолмоқда ва дунёдаги ўзгаришлар сўнгги юз йилликдаги ҳар қачонгидан ҳам тезроқ содир бўлмоқда.

Шунингдек, Хитой етакчиси АҚШ ва Хитой “Фукидид тузоғи” деб аталадиган анъанавий жаҳон етакчиси ва ўсиб келаётган янги куч ўртасидаги зиддиятдан қочишга муваффақ бўлишига умид билдирди.

Си Цзиньпин билан учрашувдан олдин Дональд Трамп Хитойдан Американинг энг йирик технологик компаниялари учун “иқтисодиётни очишни” сўраш ниятида эканини айтди. У, шунингдек, Эрон атрофидаги вазиятни муҳокама қилишни кутаётганини билдирди, бироқ Вашингтон можарони тугатиш учун Пекиннинг ёрдамига муҳтож эмаслигини таъкидлади.

Хитой томони Тайванга Америка қуролларини етказиб беришни тўхтатиш масаласини кўтариши кутилмоқда. Бундан ташқари, Пекин ўтган йилнинг октябрь ойидан бери АҚШ билан савдо урушида амал қилаётган сулҳни узайтиришдан манфаатдор.

Америка делегацияси таркибида президентнинг ўғли Эрик Трамп, шунингдек, Американинг энг йирик компаниялари раҳбарлари, жумладан, “Nvidia” раҳбари Женсен Хуанг, “Tesla” ва “SpaceX” раҳбари Илон Маск, “Apple” раҳбари Тим Кук ва “BlackRock” директори Ларри Финк бор. Делегацияга, шунингдек, “Meta”, “Visa”, “JP Morgan”, “Boeing” ва “Cargill” вакиллари ҳамроҳлик қилмоқда.

АҚШ ва Хитой ўртасидаги рақобатнинг асосий соҳаларидан бири бўлган сунъий интеллект тизимлари учун чиплар ишлаб чиқарадиган “Nvidia” раҳбарининг иштироки алоҳида эътиборни тортди.

Америка томонининг маълумотларига кўра, 2025 йилда АҚШнинг Хитой билан савдо дефицити қарийб 200 миллиард долларни ташкил этган. Дональд Трамп бу савдо дефицитини камайтиришни кутмоқда, Хитой эса сунъий интеллект соҳасидаги мавқеини мустаҳкамлаш ва Америка технологияларига киришни сақлаб қолишга интилмоқда.

Ташрифнинг асосий қисми 14 май куни бўлиб ўтади. Музокаралардан сўнг Халқ йиғинлари уйида давлат зиёфати бўлиб ўтади. 15 май куни Дональд Трамп Чжуннанхай ҳукумат мажмуасига ташриф буюради. У ерда Си Цзиньпин билан яна бир учрашув ва иш тушлиги бўлиб ўтади. Шундан сўнг АҚШ президенти Вашингтонга қайтади.

“Reuters” агентлиги сурати