Shotlandiya, Uels va Shimoliy Irlandiya Londondan mustaqillik bo‘yicha referendum o‘tkazish huquqini talab qilmoqchi

Sentabr 14, 2026. 17:00 • 2 daq

161
Shotlandiya, Uels va Shimoliy Irlandiya Londondan mustaqillik bo‘yicha referendum o‘tkazish huquqini talab qilmoqchi

LONDON, 14-sentyabr. /“Dunyo” AA/. Shotlandiya, Uels va Shimoliy Irlandiya yetakchilari bugun Kardiffda o‘z taqdirini o‘zi belgilash huquqi va mustaqillik bo‘yicha referendum o‘tkazish talabi bilan qo‘shma deklaratsiyani imzolamoqchi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri Britaniyaning “The Telegraph” nashriga tayanib.

Uchrashuv Uels poytaxtida bo‘lib o‘tadi va Birlashgan Qirollikning uchta avtonom qismi rahbarlarining yirik sammiti bo‘ladi. Hujjat iqtisodiyot, energetika, Yevropa bilan munosabatlar, ichki hamkorlik va o‘z taqdirini o‘zi belgilash masalalarini qamrab oladi.

Nashrning yozishicha, deklaratsiya mustaqillik g‘oyasini ilgari surishda tomonlarning yanada yaqin muvofiqlashuvini boshlab berishi kerak. Xususan, ishtirokchilar tegishli referendumlar o‘tkazish imkoniyatini yoqlab chiqish niyatida.

Sammitda Irlandiyada muxolifat yetakchisi bo‘lgan “Sinn Féin” partiyasi prezidenti Meri Lu Makdonald ham ishtirok etadi. Uchrashuv ishtirokchilari mustaqillik uchun qo‘shma kampaniya va Yevropa mamlakatlari bilan aloqalarni mustahkamlash istiqbollarini muhokama qilishni rejalashtirmoqda.

Shartnomalar loyihasiga ko‘ra, Shotlandiya va Uels mustaqillikka erishgan taqdirda Yevropa Ittifoqiga yangi a’zo sifatida qo‘shilishni kutmoqda. Shimoliy Irlandiya esa Irlandiya tarkibiga kirishi va shu bilan Yevropa Ittifoqiga kirishi mumkin.

Uchrashuv Shotlandiya mustaqilligi bo‘yicha ehtimoliy yangi referendum muhokamasi fonida bo‘lib o‘tmoqda. Avvalroq, Shotlandiya milliy partiyasi yetakchisi va birinchi vazir Jon Suinni Buyuk Britaniyaning amaldagi bosh vaziri Endi Byornem “Birlashgan Qirollikning so‘nggi bosh vaziri sifatida tarixga kirishi mumkinligini” aytgan edi.

Shu bilan birga, “The Telegraph” nashrining xabar berishicha, Endi Byornem Jon Suinniga yo‘llagan maktubida hozir Shotlandiyada mustaqillik referendumi foydasiga yetarli konsensus yo‘qligini aytdi. Shuningdek, u Shimoliy Irlandiya aholisining aksariyati hozirda Buyuk Britaniya tarkibidan chiqishni xohlaydi, deb hisoblashga aniq asos yo‘qligini ta’kidladi. Britaniya bosh vazirining so‘zlariga ko‘ra, bunday referendumlar e’tiborni iqtisodiy o‘sish va yashash narxining pasayishidan chalg‘itadi.

So‘nggi saylovlardan so‘ng uchta avtonom hududdagi siyosiy vaziyat o‘zgardi. Birinchi marta uchalasi ham Irlandiya bilan mustaqillik yoki birlashishni qo‘llab-quvvatlovchi siyosiy kuchlarga rahbarlik qilmoqda, bu esa ajralish tarafdorlari Birlashgan Qirollikning hozirgi tuzilishini qayta ko‘rib chiqishni qo‘llab-quvvatlash ortib borayotganidan dalolat beradi.

“Bloomberg” surati

Default Avatar

Material muallifi

Ҳасан Мўминов

muminov@dunyo.uz

Telegram kanalimizga obuna bo‘ling

Barcha yangiliklar va yangilanishlardan birinchi bo‘lib xabardor bo‘ling!

Kanalga o‘tish